Edetic acid, còn gọi là ethylenediaminetetraacetic acid (EDTA), là một acid aminopolycarboxylic có khả năng tạo phức mạnh với nhiều ion kim loại. Phân tử hoạt động như ligand đa càng, sử dụng các nguyên tử nitơ và oxy để phối trí với kim loại và tạo chelate bền; đặc tính này là nền tảng cho việc sử dụng EDTA và các muối edetate trong dược phẩm, xét nghiệm, công nghiệp và các hệ cần kiểm soát ion kim loại. Edetic acid là parent acid của nhiều entity khác như disodium edetate, tetrasodium edetate và calcium disodium edetate, nhưng các muối này không nên được xem là cùng một thực thể vì thành phần ion, trạng thái hydrate và hồ sơ sử dụng có thể khác nhau. WHO ATC/DDD có entry V03AB03 “edetates” trong nhóm thuốc giải độc, song điều đó không có nghĩa mọi dạng edetic acid hoặc muối EDTA đều có cùng chỉ định lâm sàng. Cần tách rõ bản chất hóa học của EDTA khỏi chỉ định của từng muối dược dụng.
Nội dung chính
- Entity: Edetic acid
- Tên thường dùng: Ethylenediaminetetraacetic acid (EDTA)
- Bản chất: Acid aminopolycarboxylic; ligand đa càng tạo phức kim loại
- Mã ATC: V03AB03 (WHO: edetates)
- Cơ chế: Phối trí qua các nguyên tử nitơ/oxy để tạo chelate với ion kim loại
- Vai trò: Parent acid của nhiều muối edetate dùng trong dược phẩm và kỹ thuật
- Quan hệ dược chất: Khác disodium edetate, tetrasodium edetate và calcium disodium edetate
- Lưu ý: Không suy một chỉ định điều trị chung cho mọi dạng EDTA chỉ từ mã ATC của nhóm edetates
Hoạt chất Edetic acid là gì?
Edetic acid
Danh pháp · định danh phân tử · tính chất vật lý · tính chất lý–hóa · độ ổn định · tiêu chuẩn dược điển
Danh pháp
Hệ thống tên gọi chuẩn của dược chất
| Tên hoạt chất | Edetic acid |
|---|---|
| Tên tiếng Anh / tên chung quốc tế (INN) | Edetic acid |
| Tên IUPAC | 2-[2-[bis(carboxymethyl)amino]ethyl-(carboxymethyl)amino]acetic acid |
| Tên hóa học khác | Ethylenediaminetetraacetic acid | Acetic acid, (ethylenedinitrilo)tetra- |
| Tên viết tắt | EDTA |
| Tên Latinh / tên dược điển | Acidum edeticum |

