
Vabiotech
Công ty TNHH Một thành viên Vắc xin và Sinh phẩm số 1, tên viết tắt VABIOTECH, là doanh nghiệp nhà nước trực thuộc Bộ Y tế, thành lập năm 2000 từ đơn vị tiền thân thuộc Viện Vệ sinh Dịch tễ Trung ương. Công ty nghiên cứu, sản xuất và kinh doanh vắc xin, sinh phẩm y tế và chế phẩm sinh học dùng cho người; đồng thời thực hiện nhập khẩu, phân phối một số sản phẩm của nhà sản xuất nước ngoài và cung cấp dịch vụ tiêm chủng. VABIOTECH công bố tự sản xuất bốn loại vắc xin gồm HAVAX, Gene-HBvax, JEVAX và mORCVAX. Hoạt động sản xuất, nhập khẩu, đăng ký và phân phối cần được xác định riêng cho từng vắc xin hoặc sinh phẩm, không suy rộng từ tên doanh nghiệp.
Tổng quan thương hiệu
Tổng quan về Vabiotech
VABIOTECH là tên viết tắt của Công ty TNHH Một thành viên Vắc xin và Sinh phẩm số 1. Đây là doanh nghiệp nhà nước do Nhà nước sở hữu 100% vốn điều lệ và trực thuộc Bộ Y tế, không phải một thương hiệu sản phẩm đơn lẻ. Công ty có nguồn gốc từ đơn vị sản xuất vắc xin thuộc Viện Vệ sinh Dịch tễ Trung ương.
Chức năng được công bố của VABIOTECH gồm sản xuất và kinh doanh vắc xin, sinh phẩm y tế, chế phẩm sinh học dùng cho người; nghiên cứu các kit chẩn đoán, vắc xin mới, thuốc sinh học tương tự và sản phẩm liên quan; cung cấp dịch vụ tiêm chủng và một số dịch vụ y tế. Hoạt động nghiên cứu và phát triển là một phần quan trọng vì sản phẩm vắc xin đòi hỏi quy trình công nghệ sinh học, kiểm soát an toàn sinh học và đánh giá chất lượng chuyên biệt.
Công ty công bố trực tiếp sản xuất bốn vắc xin: viêm gan A HAVAX, viêm gan B tái tổ hợp Gene-HBvax, viêm não Nhật Bản JEVAX và vắc xin tả uống mORCVAX. Bên cạnh đó, VABIOTECH hợp tác và kinh doanh vắc xin, chế phẩm máu do các nhà sản xuất khác cung cấp. Vì vậy, tên VABIOTECH có thể xuất hiện với vai trò nhà sản xuất ở một sản phẩm và vai trò nhập khẩu hoặc phân phối ở sản phẩm khác.
VABIOTECH vận hành cơ sở sản xuất và hệ thống kho với các tiêu chuẩn do doanh nghiệp công bố gồm WHO-GMP, an toàn sinh học, ISO 9001:2015, GDP và GSP. Các tiêu chuẩn này phải được xác minh theo chứng nhận còn hiệu lực và phạm vi cụ thể. Bộ Y tế là cơ quan chủ quản, nhưng không nên được mô tả như nhà sản xuất hoặc đơn vị phân phối trực tiếp của từng sản phẩm.
Lịch sử hình thành và phát triển
Thành lập năm 2000
Công ty Vắc xin và Sinh phẩm số 1 được thành lập theo Quyết định số 650/QĐ-BYT ngày 02/03/2000 của Bộ trưởng Bộ Y tế. Ở giai đoạn đầu, đơn vị trực thuộc Viện Vệ sinh Dịch tễ Trung ương, kế thừa hoạt động nghiên cứu và sản xuất vắc xin, sinh phẩm phục vụ y tế dự phòng.
Chuyển thành doanh nghiệp độc lập
Ngày 25/05/2007, VABIOTECH được chuyển đổi thành doanh nghiệp độc lập trực thuộc Bộ Y tế theo Quyết định số 1889/QĐ-BYT. Việc chuyển đổi này tách doanh nghiệp khỏi mô hình đơn vị trực thuộc viện, tạo cơ sở pháp lý để tổ chức sản xuất, kinh doanh và đầu tư theo mô hình doanh nghiệp nhà nước.
Mô hình công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên
Ngày 30/06/2010, công ty chính thức chuyển sang mô hình Công ty TNHH Một thành viên do Nhà nước giữ 100% vốn điều lệ, trực thuộc Bộ Y tế, theo Quyết định số 2330/QĐ-BYT. Tên pháp lý hiện nay phản ánh mô hình sở hữu này. Trong nội dung giới thiệu, cần phân biệt cơ quan chủ quản là Bộ Y tế với công ty mẹ theo mô hình tập đoàn; VABIOTECH không được công bố là công ty con của một tập đoàn dược.
Phát triển sản phẩm và năng lực sản xuất
Trong quá trình hoạt động, công ty tập trung vào các vắc xin và sinh phẩm dùng cho người. Bộ Y tế từng công bố VABIOTECH có đóng góp vào Chương trình Tiêm chủng mở rộng và sản xuất số lượng lớn liều vắc xin trong hai thập kỷ đầu hoạt động. Những số liệu lịch sử cần gắn với thời điểm công bố, không sử dụng như số liệu hiện tại.
Hoạt động hiện nay
Website VABIOTECH hiện giới thiệu bốn vắc xin tự sản xuất, các sản phẩm nhập khẩu, dịch vụ tiêm chủng và hoạt động nghiên cứu phát triển. Công ty có trụ sở tại số 1 Yersin, Hà Nội và trung tâm kinh doanh riêng. Dữ liệu về sản phẩm phải tiếp tục được đối chiếu với số đăng ký lưu hành, giấy phép nhập khẩu, cơ sở sản xuất và thông tin nhãn ở từng thời điểm.
Hoạt động tại Việt Nam
VABIOTECH có hoạt động nghiên cứu, sản xuất, kinh doanh và cung ứng vắc xin trực tiếp tại Việt Nam. Trụ sở công ty được công bố tại số 1 Yersin, Hà Nội. Doanh nghiệp cũng có Trung tâm Kinh doanh VABIOTECH tại Hà Nội, phục vụ hoạt động thương mại và hỗ trợ khách hàng. Cách ghi phường, quận có thể thay đổi theo cập nhật hành chính, nên địa chỉ cần được đối chiếu với website chính thức khi sử dụng.
Vai trò của VABIOTECH tại Việt Nam gắn với nghiên cứu và sản xuất vắc xin, sinh phẩm y tế; cung ứng sản phẩm cho chương trình y tế và thị trường; nhập khẩu, kinh doanh một số vắc xin và chế phẩm sinh học của đối tác; cung cấp dịch vụ tiêm chủng. Bộ Y tế mô tả công ty là doanh nghiệp nhà nước trực thuộc bộ và là một đơn vị hoạt động chuyên sâu trong lĩnh vực vắc xin, sinh phẩm dùng cho người.
Các sản phẩm VABIOTECH công bố tự sản xuất gồm HAVAX, Gene-HBvax, JEVAX và mORCVAX. Danh mục nhập khẩu được giới thiệu gồm một số vắc xin phối hợp, MMR, dại, phế cầu, não mô cầu, thủy đậu và chế phẩm từ máu. Việc một sản phẩm xuất hiện trên website không tự động xác nhận sản phẩm đang lưu hành, còn hiệu lực đăng ký hoặc do VABIOTECH phân phối độc quyền tại thời điểm hiện tại.
Với dữ liệu cho người đọc Việt Nam, cần nêu rõ VABIOTECH là pháp nhân sản xuất và kinh doanh, còn Viện Vệ sinh Dịch tễ Trung ương là đơn vị tiền thân về tổ chức. Bộ Y tế là cơ quan chủ quản. Nhà sản xuất nước ngoài, chủ sở hữu sản phẩm, đơn vị đăng ký, nhập khẩu và phân phối phải được kiểm tra riêng đối với từng vắc xin nhập khẩu.
Sản xuất và phân phối
VABIOTECH có năng lực tự sản xuất vắc xin, đồng thời nhập khẩu và phân phối một số sản phẩm sinh học của đối tác. Website công ty công bố cơ sở sản xuất vận hành theo WHO-GMP, yêu cầu an toàn sinh học và hệ thống quản lý chất lượng ISO 9001:2015. Hệ thống kho được mô tả áp dụng GDP và GSP. Đây là các yếu tố đặc thù của chuỗi cung ứng vắc xin, nơi nhiệt độ bảo quản, truy xuất nguồn gốc và kiểm soát lô có vai trò quan trọng.
Đối với sản xuất, VABIOTECH liệt kê bốn vắc xin do công ty sản xuất. Quy trình của từng sản phẩm khác nhau, gồm nuôi cấy vi rút hoặc vi khuẩn, công nghệ tái tổ hợp, bất hoạt, tinh chế và kiểm soát chất lượng. Không nên mô tả chung rằng mọi vắc xin mang tên VABIOTECH đều dùng cùng công nghệ hoặc được sản xuất trên cùng dây chuyền.
Đối với hoạt động thương mại, công ty hợp tác với nhà sản xuất nước ngoài và kinh doanh một số vắc xin, chế phẩm máu. Trong trường hợp này, VABIOTECH có thể là đơn vị nhập khẩu, đăng ký, phân phối hoặc cung ứng, trong khi nhà sản xuất thực tế là tổ chức khác. Vai trò chính xác phải được đọc trên nhãn, tờ hướng dẫn, giấy đăng ký lưu hành và hồ sơ công bố của cơ quan quản lý.
VABIOTECH còn thực hiện nghiên cứu phát triển, dịch vụ tiêm chủng và có thể tham gia chuyển giao công nghệ hoặc hợp tác quốc tế theo từng dự án. Chưa nên gắn nhãn CDMO hoặc CMO cho toàn bộ doanh nghiệp nếu không có nguồn mô tả rõ mô hình cung cấp dịch vụ sản xuất cho bên thứ ba. Nhà sản xuất, chủ sở hữu, đơn vị đăng ký, nhập khẩu và phân phối cần được kiểm tra riêng cho từng sản phẩm.
Nguồn tham khảo
- VABIOTECH – Lịch sử pháp lý và chức năng doanh nghiệp
- VABIOTECH – Tiêu chuẩn chất lượng nhà máy và hệ thống kho
- VABIOTECH – Danh mục vắc xin do công ty sản xuất
- VABIOTECH – Danh mục sản phẩm nhập khẩu
- VABIOTECH – Trang chủ và thông tin liên hệ
- Bộ Y tế – Kỷ niệm 20 năm VABIOTECH và vai trò trong tiêm chủng mở rộng, 2020
- Bộ Y tế – Thông tin về mô hình doanh nghiệp nhà nước trực thuộc Bộ Y tế
- Cục Quản lý Dược – Danh sách cơ sở sản xuất trong nước đạt GMP cập nhật 23/04/2026


