
Phytopharma
Phytopharma là tên thương mại của Công ty Cổ phần Dược liệu Trung ương 2, doanh nghiệp dược Việt Nam có nguồn gốc từ Công ty Thuốc Dân tộc Trung ương thành lập năm 1976 và được cổ phần hóa năm 2002. Hoạt động hiện nay tập trung chủ yếu vào nhập khẩu, đấu thầu, phân phối và cung ứng dược phẩm, vắc xin, thiết bị y tế, mỹ phẩm cùng sản phẩm chăm sóc sức khỏe của các hãng trong và ngoài nước. Công ty vận hành hệ thống kho đạt định hướng GSP/GDP tại nhiều địa phương, cung cấp dịch vụ logistics, nhập khẩu ủy thác, thông quan, đăng ký lưu hành và chương trình hỗ trợ bệnh nhân. Phytopharma công bố mạng lưới giao hàng toàn quốc với hàng nghìn mã sản phẩm và hàng chục nghìn khách hàng. Một chi nhánh tại Đồng Nai đăng ký ngành sản xuất dược, nhưng chưa xác minh được chứng nhận GMP hiện hành, nên doanh nghiệp được phân loại là “Phân phối”.
Tổng quan thương hiệu
Tổng quan về Phytopharma
Phytopharma là tên viết tắt và thương hiệu doanh nghiệp của Công ty Cổ phần Dược liệu Trung ương 2, mã số doanh nghiệp 0302597576. Trụ sở được công bố tại số 24 Nguyễn Thị Nghĩa, phường Bến Thành, Thành phố Hồ Chí Minh; công ty còn sử dụng văn phòng tại khu Đảo Kim Cương, phường Bình Trưng. Đây là một doanh nghiệp Việt Nam có lịch sử phát triển từ đơn vị nhà nước chuyên về thuốc dân tộc và dược liệu, sau đó chuyển mạnh sang nhập khẩu, kho vận và phân phối dược phẩm hiện đại.
Mảng kinh doanh cốt lõi hiện được website chính thức mô tả gồm phân phối và đấu thầu; kho vận; nhập khẩu ủy thác và thông quan; chương trình hỗ trợ bệnh nhân; tư vấn, đăng ký lưu hành sản phẩm; và dịch vụ hosting cho các hãng dược. Phytopharma công bố hệ thống kho tại Hà Nội, Đà Nẵng, Thành phố Hồ Chí Minh và Long An, mạng lưới giao hàng phủ toàn quốc, khoảng 5.000 mã hàng và hơn 53.000 khách hàng. Các con số này là dữ liệu doanh nghiệp tự công bố và có thể thay đổi theo kỳ báo cáo.
Danh mục do công ty phân phối bao gồm thuốc kê đơn, thuốc không kê đơn, vắc xin, sinh phẩm, thiết bị y tế, mỹ phẩm và sản phẩm chăm sóc sức khỏe. Phytopharma đã hợp tác với nhiều tập đoàn dược đa quốc gia và từng xuất hiện trong hồ sơ quảng cáo, thông tin thuốc của các sản phẩm như Zyrtec, Nootropyl, Fucicort, Dalacin T, Zocor và Perskindol. Việc công ty đứng tên thông tin, quảng cáo hoặc phân phối không đồng nghĩa công ty là nhà sản xuất hay chủ sở hữu giấy đăng ký lưu hành của các sản phẩm đó.
Một chi nhánh tại Đồng Nai hiện được dữ liệu đăng ký ghi ngành nghề chính là sản xuất thuốc, hóa dược và dược liệu. Tuy nhiên, website hiện hành không giới thiệu nhà máy sản xuất như một năng lực cốt lõi, và chưa tìm thấy chứng nhận GMP còn hiệu lực của chi nhánh trong các nguồn chính thức đã tra cứu. Vì vậy, hồ sơ này ưu tiên phân loại Phytopharma là doanh nghiệp phân phối. Nếu cần xác định năng lực sản xuất cho một sản phẩm cụ thể, phải kiểm tra giấy GMP, giấy đăng ký lưu hành và tên cơ sở sản xuất trên nhãn.
Cơ cấu cổ đông hiện hành chưa được công bố đầy đủ trong nguồn mở đã xác minh. Dữ liệu lịch sử năm 2020 từng ghi Công ty TNHH Phytophaco Việt Nam nắm cổ phần chi phối, nhưng chưa đủ căn cứ để khẳng định đây vẫn là công ty mẹ tại thời điểm năm 2026. Do đó, trường công ty mẹ được để ở trạng thái .
Lịch sử hình thành và phát triển
Khởi nguồn từ Công ty Thuốc Dân tộc Trung ương
Phytopharma xác định năm 1976 là mốc khởi đầu lịch sử, khi Công ty Thuốc Dân tộc Trung ương được thành lập. Đến ngày 13/04/1977, Bộ Y tế ban hành Quyết định số 429/QĐ-BYT thành lập Công ty Dược liệu cấp I Thành phố Hồ Chí Minh. Hai mốc này phản ánh quá trình hình thành và tổ chức lại đơn vị phụ trách dược liệu, thuốc dân tộc tại khu vực phía Nam. Vì doanh nghiệp chính thức sử dụng năm 1976 trong truyền thông lịch sử, đây là năm được chọn cho trường thành lập.
Đổi tên thành Công ty Dược liệu Trung ương 2
Ngày 05/06/1985, Bộ Y tế ban hành Quyết định số 534/QĐ-BYT đổi Công ty Dược liệu cấp I Thành phố Hồ Chí Minh thành Công ty Dược liệu Trung ương 2. Trong giai đoạn doanh nghiệp nhà nước, đơn vị thực hiện kinh doanh dược liệu, thuốc thành phẩm, nguyên liệu, thiết bị và các sản phẩm phục vụ ngành y tế. Tên Dược liệu Trung ương 2 được duy trì và trở thành nền tảng của tên pháp lý hiện nay.
Cổ phần hóa năm 2002
Ngày 04/03/2002, Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 184/QĐ-TTg chuyển Công ty Dược liệu Trung ương 2 thành Công ty Cổ phần Dược liệu Trung ương 2. Việc cổ phần hóa chuyển doanh nghiệp từ mô hình sở hữu nhà nước sang công ty cổ phần, kế thừa tài sản, hoạt động kinh doanh và mạng lưới đã hình thành trước đó. Pháp nhân hiện hành mang mã số doanh nghiệp 0302597576 và tiếp tục sử dụng thương hiệu Phytopharma.
Mở rộng mạng lưới phân phối
Sau cổ phần hóa, doanh nghiệp chuyển trọng tâm sang nhập khẩu, phân phối và cung ứng sản phẩm của các hãng dược quốc tế. Các hồ sơ của Cục Quản lý Dược trong giai đoạn 2010 cho thấy Phytopharma đứng tên hoạt động thông tin hoặc quảng cáo đối với nhiều thuốc nhập khẩu. Công ty đồng thời phát triển hệ thống chi nhánh, kho và giao nhận tại các vùng kinh tế lớn, phục vụ bệnh viện, cơ sở khám chữa bệnh, nhà thuốc, chuỗi bán lẻ và khách hàng doanh nghiệp.
Phát triển dịch vụ dược tích hợp
Từ mô hình nhà phân phối truyền thống, Phytopharma mở rộng sang đấu thầu, kho vận đạt định hướng GSP/GDP, nhập khẩu ủy thác, thông quan, tư vấn đăng ký, chương trình hỗ trợ bệnh nhân và dịch vụ đại diện vận hành cho đối tác. Website chính thức công bố mạng lưới phủ 63 tỉnh, thành và hơn 30 đối tác là các tập đoàn dược quốc tế. Trong giai đoạn 2016–2021, công ty liên tục được doanh nghiệp giới thiệu trong nhóm các nhà phân phối dược và thiết bị y tế uy tín.
Củng cố vị thế phân phối
Năm 2022, Phytopharma công bố doanh thu khoảng 30.000 tỷ đồng. Năm 2024, doanh nghiệp tiếp tục được giới thiệu trong bảng xếp hạng các công ty phân phối dược phẩm uy tín. Các số liệu về doanh thu, thứ hạng và số lượng khách hàng là thông tin tại từng kỳ, không nên mặc định giữ nguyên trong những năm sau nếu chưa có báo cáo mới.
Quản trị và hoạt động hiện nay
Đại hội đồng cổ đông thường niên năm 2024 thông qua kết quả kinh doanh năm 2023, kế hoạch năm 2024, báo cáo tài chính, phương án phân phối lợi nhuận và tăng vốn điều lệ. Tháng 01/2025, doanh nghiệp bổ nhiệm ông Lê Minh Phú làm Tổng Giám đốc kiêm người đại diện theo pháp luật theo thông tin trên website. Phytopharma hiện tiếp tục tập trung vào phân phối, nhập khẩu, đấu thầu, kho vận và dịch vụ hỗ trợ các hãng dược tại Việt Nam.
Hoạt động tại Việt Nam
Pháp nhân và trụ sở
Phytopharma hoạt động tại Việt Nam thông qua Công ty Cổ phần Dược liệu Trung ương 2, mã số doanh nghiệp 0302597576. Trụ sở chính được website công bố tại số 24 Nguyễn Thị Nghĩa, phường Bến Thành, Thành phố Hồ Chí Minh. Công ty còn có văn phòng tại Tháp Bahamas, khu Đảo Kim Cương, số 1 Trần Quý Kiên, phường Bình Trưng. Các tài liệu cũ có thể ghi Quận 1 hoặc thành phố Thủ Đức theo đơn vị hành chính trước khi sắp xếp.
Hệ thống kho và logistics
Doanh nghiệp công bố hệ thống kho đạt định hướng GSP/GDP tại Hà Nội, Đà Nẵng, Thành phố Hồ Chí Minh và Long An. Kho Long Hậu được sử dụng cho hoạt động lưu trữ, xử lý đơn hàng và giao nhận sản phẩm. Mạng lưới logistics hỗ trợ hàng hóa ở điều kiện thường, lạnh hoặc các điều kiện bảo quản chuyên biệt tùy hồ sơ sản phẩm. Việc một kho được doanh nghiệp giới thiệu đạt chuẩn cần được kiểm tra bằng giấy chứng nhận của đúng pháp nhân, địa điểm và thời hạn khi sử dụng cho thẩm định chuyên môn.
Phân phối và đấu thầu
Phytopharma phân phối thuốc, vắc xin, sinh phẩm, thiết bị y tế, mỹ phẩm và sản phẩm chăm sóc sức khỏe tới bệnh viện, cơ sở y tế, nhà thuốc, chuỗi bán lẻ cùng khách hàng tổ chức trên toàn quốc. Công ty tham gia đấu thầu, quản lý đơn hàng, tồn kho, giao nhận và hỗ trợ thông tin sản phẩm. Website công bố mạng lưới hơn 53.000 khách hàng và khoảng 5.000 mã sản phẩm, nhưng số lượng thực tế có thể biến động theo hợp đồng và từng năm.
Nhập khẩu và đăng ký sản phẩm
Doanh nghiệp cung cấp dịch vụ nhập khẩu ủy thác, thông quan, tư vấn đăng ký lưu hành và hỗ trợ các hãng dược triển khai sản phẩm tại Việt Nam. Phytopharma có thể xuất hiện trên hồ sơ với vai trò đơn vị nhập khẩu, cơ sở bán buôn, nhà phân phối, đơn vị đăng ký thông tin hoặc tổ chức hỗ trợ cảnh giác dược. Nhà sản xuất và chủ sở hữu giấy đăng ký lưu hành thường là hãng dược hoặc pháp nhân khác, nên phải kiểm tra riêng trên từng hồ sơ.
Chương trình hỗ trợ bệnh nhân
Một phần dịch vụ của Phytopharma là triển khai chương trình hỗ trợ bệnh nhân và chương trình hỗ trợ sản phẩm cho đối tác dược. Hoạt động này có thể bao gồm quản lý người bệnh tham gia chương trình, điều phối cung ứng, chăm sóc khách hàng và báo cáo theo yêu cầu của hãng. Đây là dịch vụ thương mại và hỗ trợ tuân thủ, không phải hoạt động khám chữa bệnh hoặc sản xuất thuốc.
Chi nhánh Đồng Nai
Chi nhánh Công ty Cổ phần Dược liệu Trung ương 2 tại Đồng Nai, mã số 0302597576-005, được đăng ký từ năm 2007 tại khu vực Quốc lộ 51, xã Long Phước và hiện có trạng thái hoạt động. Ngành nghề chính được dữ liệu đăng ký ghi là sản xuất thuốc, hóa dược và dược liệu. Tuy nhiên, chưa tìm thấy trong nguồn chính thức đã tra cứu một giấy GMP hiện hành xác nhận chi nhánh đang sản xuất thuốc thương mại. Do đó, chi nhánh không được sử dụng làm căn cứ duy nhất để phân loại toàn công ty là nhà sản xuất.
Lưu ý khi xác minh sản phẩm
Đối với từng sản phẩm do Phytopharma kinh doanh tại Việt Nam, cần kiểm tra nhà sản xuất, chủ sở hữu giấy đăng ký, cơ sở đăng ký, đơn vị nhập khẩu, cơ sở bán buôn và nhà phân phối. Việc tên Phytopharma xuất hiện trên tờ thông tin, quảng cáo, hóa đơn hoặc hồ sơ cảnh giác dược không đồng nghĩa công ty đã sản xuất sản phẩm đó.
Sản xuất và phân phối
Hoạt động cốt lõi hiện nay của Phytopharma là phân phối và dịch vụ chuỗi cung ứng dược. Website chính thức không trình bày một nhà máy sản xuất thuốc như năng lực trung tâm, mà tập trung vào phân phối, đấu thầu, kho vận, nhập khẩu ủy thác, thông quan, đăng ký lưu hành, chương trình hỗ trợ bệnh nhân và dịch vụ hosting. Công ty đưa thuốc, vắc xin, sinh phẩm, thiết bị y tế, mỹ phẩm và sản phẩm chăm sóc sức khỏe của nhiều đối tác tới các cơ sở y tế và kênh bán lẻ trên toàn quốc.
Mạng lưới phân phối được doanh nghiệp công bố bao gồm khoảng 5.000 mã sản phẩm, hơn 53.000 khách hàng và hệ thống giao nhận phủ 63 tỉnh, thành. Hàng hóa được quản lý qua các kho tại Hà Nội, Đà Nẵng, Thành phố Hồ Chí Minh và Long An. Phytopharma cũng tham gia đấu thầu thuốc, hỗ trợ dự báo nhu cầu, quản lý tồn kho, xử lý đơn hàng và giao hàng tần suất cao. Các số liệu về quy mô là thông tin tự công bố và phải được cập nhật theo báo cáo mới khi sử dụng cho đánh giá thương mại.
Công ty có hoạt động nhập khẩu và nhập khẩu ủy thác. Phytopharma hỗ trợ đối tác thực hiện thủ tục hải quan, lưu kho, phân phối, đăng ký sản phẩm và cảnh giác dược. Với từng sản phẩm, công ty có thể là đơn vị nhập khẩu, cơ sở bán buôn hoặc nhà phân phối; trong trường hợp khác, một công ty dược có vốn nước ngoài có thể tự nhập khẩu và sử dụng Phytopharma làm đơn vị logistics hoặc phân phối. Vai trò cụ thể phải được xác minh trên giấy phép và hợp đồng.
Chưa có đủ căn cứ để xác nhận hoạt động sản xuất thuốc hiện hành. Chi nhánh tại Đồng Nai đang hoạt động và đăng ký ngành sản xuất thuốc, hóa dược và dược liệu. Tuy nhiên, đăng ký ngành nghề chỉ thể hiện phạm vi pháp lý có thể thực hiện, không chứng minh cơ sở đang vận hành dây chuyền đạt GMP. Nguồn chính thức đã tra cứu không cho thấy giấy GMP hiện hành hoặc danh mục thuốc đang được sản xuất tại chi nhánh này. Vì vậy, hồ sơ không mô tả Phytopharma là nhà sản xuất dược đang hoạt động.
Các tài liệu giới thiệu đôi khi sử dụng cụm từ doanh nghiệp có lịch sử “sản xuất và kinh doanh dược phẩm”. Cụm từ này phản ánh lịch sử và phạm vi hoạt động rộng của doanh nghiệp, nhưng không thay thế bằng chứng chuyên ngành về nhà máy, dạng bào chế và chứng nhận GMP. Nếu phát hiện một sản phẩm ghi Công ty Cổ phần Dược liệu Trung ương 2 hoặc chi nhánh Đồng Nai là nhà sản xuất, cần đối chiếu giấy đăng ký lưu hành và giấy GMP tương ứng trước khi cập nhật lại phân loại.
Chưa tìm thấy bằng chứng Phytopharma cung cấp dịch vụ CMO hoặc CDMO. Các dịch vụ đăng ký, hosting, nhập khẩu và phân phối hỗ trợ hãng dược đưa sản phẩm ra thị trường, nhưng không đồng nghĩa công ty nhận nghiên cứu công thức, chuyển giao quy trình hoặc sản xuất theo hợp đồng. Do đó, không nên gắn cho doanh nghiệp vai trò gia công dược phẩm khi chưa có hợp đồng hoặc hồ sơ sản xuất cụ thể.
Với bằng chứng hiện có, phân loại phù hợp nhất là “distributor”. Nhà sản xuất, chủ sở hữu thương hiệu, chủ sở hữu giấy đăng ký lưu hành, đơn vị đăng ký, đơn vị nhập khẩu và đơn vị phân phối cần được kiểm tra riêng cho từng sản phẩm. Tên Phytopharma trên tài liệu thương mại hoặc hồ sơ quảng cáo không đủ để kết luận công ty là nhà sản xuất hoặc chủ sở hữu sản phẩm.
Nguồn tham khảo
- Phytopharma – Lịch sử hình thành và phát triển
- Phytopharma – Lĩnh vực kinh doanh và hệ thống phân phối
- Phytopharma – Trụ sở, văn phòng và thông tin liên hệ
- Phytopharma – Báo cáo tài chính, quản trị và thường niên
- Phytopharma – Đại hội đồng cổ đông thường niên năm 2024
- Phytopharma – Hoạt động phân phối và xếp hạng năm 2024
- Quyết định số 184/QĐ-TTg về cổ phần hóa Dược liệu Trung ương 2
- Cục Quản lý Dược – Hồ sơ thông tin thuốc có Phytopharma tham gia
- Cục Quản lý Dược – Hồ sơ quảng cáo thuốc do Phytopharma đứng tên
- Dữ liệu đăng ký Chi nhánh Dược liệu Trung ương 2 tại Đồng Nai


