Cắt liều thuốc cảm cúm

Đánh giá bài viết

Cảm cúm bao gồm nhiều triệu chứng như: hắt hơi, mệt mỏi, sổ mũi,… Do virus xâm nhập vào cơ thể gây ra. Thông thường, cảm cúm sẽ tự khỏi mà không cần phải dùng thuốc. Tuy nhiên, nhiều người vẫn muốn sử dụng thuốc để điều trị triệu chứng và nâng cao sức đề kháng. Bài viết cắt liều thuốc cảm cúm được viết bởi Dược sĩ Tuấn – Tốt nghiệp trường Đại học Dược Hà Nội Khóa 72.

Bài viết dưới đây, Phòng khám Bác sĩ Dung xin giải đáp thắc mắc của nhiều người về cắt liều thuốc cảm cúm. Xin mời các bạn cùng theo dõi chi tiết!

1. Tìm hiểu về cảm cúm phiên bản dành cho chuyên gia

Tìm hiểu về cảm cúm phiên bản dành cho chuyên gia
Tìm hiểu về cảm cúm phiên bản dành cho chuyên gia

Bản thân tác giả cũng từng phải trải qua những lần cảm cúm và cũng từng điều trị khỏi cho nhiều ca cảm cúm từ nặng đến nhẹ. Dưới đây là một số thông tin được Nhà Thuốc tại Quảng Bình tổng hợp và trình bày một cách dễ hiểu nhất.

Vậy cảm cúm là gì?

Cảm cúm là bệnh truyền nhiễm do virus gây ra ở đường hô hấp trên nhưng chủ yếu ảnh hưởng ở mũi. Nguyên nhân là do nhiều loại virus, nhưng thường gặp nhất là Rhinovirus. Trẻ em có tần suất bị cảm lạnh nhiều hơn người lớn. Bệnh thường tự hết sau 1 tuần.

Phân biệt giữa cảm và cúm

Đến đây, tôi tin chắc nhiều anh chị vẫn chưa nắm vững được cảm và cúm. Trước khi ra quyết định điều trị, anh chị nên đọc kĩ phần này trước khi ra quyết định. Những bệnh nhân xếp vào nhóm “nguy cơ cao” nên cân nhắc sử dụng thuốc kháng virus.

Thông thường, bệnh nhân bị cúm khi:

  • Nhiệt độ 38oC hoặc cao hơn (37,5oC ở người già)
  • Có tối thiểu một triệu chứng hô hấp như: Đau họng, ho, nghẹt mũi, chảy mũi,…
  • Hay có thêm tối thiểu một triệu chứng trong các triệu chứng sau: Đau đầu, nhức cơ xương khớp, mệt mỏi, ra mồ hôi, ớn lạnh

Bệnh nhân bị cúm thường khởi phát đột ngột, ra nhiều mồ hôi và ơn lanh. Kèm theo đau nhức cơ khớp ở chi, đau họng, thân nhiệt cao và ho. Cũng có một số trường hợp người mắc cúm nằm liệt giường, ho khan kéo dài.

Để cắt liều thuốc cảm cúm đúng bạn cần khai thác kĩ bệnh nhân những vấn đề sau:

Tuổi tác

Như mọi khi, việc đầu tiên của chúng ta là xác định đối tượng: già, trẻ, gái, trai để có thể xác định đúng liệu pháp điều trị thích hợp. Thông thường, trẻ em có sức đề kháng yếu và nhạy cảm hơn người lớn. Do đó, tỉ lệ viêm nhiễm các bệnh lý đường hô hấp khá cao.

Diễn tiến bệnh

Nắm rõ thời gian bệnh nhân bắt đầu xuất hiện triệu chứng cấp tính hoặc tiến triển của triệu chứng kéo dài từ từ nhiều giờ đồng hồ. Anh chị có thể phân biệt được giữa cảm và cúm. Cảm lạnh thì xuất hiện triệu chứng từ từ kéo dài còn cúm thì xuất hiện đột ngột cấp tính. Tất nhiên, chẩn đoán chỉ mang tính khai quát chung chứ không thể khẳng định chính xác. Nhưng đây cũng là hướng để anh chị bám vào để điều trị.

Tiền sử bệnh

Cắt liều thuốc cảm cúm – Xác định các bệnh lý mà bệnh nhân mắc phải trước đây như: viêm phế quản mạn tính, COPD,… thì cần phải khuyên đến gặp bác sĩ thăm khám. Về bệnh lý này thì tôi sẽ trình bày ở những phần tiếp theo.

Triệu chứng của cảm cúm

Để phục vụ cho việc xây dựng chi tiết công thức cắt liều cảm cúm tốt hơn thì tôi sẽ trình bày chi tiết các triệu chứng của cảm cúm.

Chảy mũi hay nghẹt mũi

Cắt liều thuốc cảm cúm – Đây là triệu chứng điểm hình xuất hiện đầu tiên. Ban đầu, dịch mũi chảy ra là nước trong suốt, sau đó sẽ xuất hiện thêm một số chất nhầy và ngày càng nhiều hơn. Tắc nghẽn mũi do sự giãn nỡ của các mạch máu khiến niêm mạc mũi bị sưng lên. Khiến cho đường mũi bị hẹp lại và tăng sản xuất chất nhầy.

Cảm hè

Triệu chứng điểm hình của cảm hè là nghẹt mũi, chảy nước mắt do bị kích ứng và hắt hơi. Nhìn chung, các triệu chứng này rất dễ nhầm với viêm mũi dị ứng.

Hắt hơi và ho

Cắt liều thuốc cảm cúm – Hắt hơi xảy ra khi mũi bị kích ứng hay nghẹt. Người bệnh cũng bị ho do thanh quản bị kích thích hay các chất nhầy chảy xuống dịch họng.

Nhức người, đau đầu

Các cơn đau xuất hiện ở vùng trán là tình trạng viêm ở niêm mạch mũi và xoang. Người bị cảm cúm thường hay bị đau nhức cơ xương khớp do bị hạ calci huyết (do đó, nhiều nhà thuốc hay bổ sung calci cho bệnh nhân bị cảm).

Sốt

Sốt ở bệnh nhân cảm cúm thường là sốt nhẹ, thân nhiệt thực sự sẽ không cao. Cơn sốt là báo hiệu của bệnh cúm hơn là cảm lạnh.

Viêm họng

Cắt liều thuốc cảm cúm – Bệnh nhân sẽ kèm theo triệu chứng đau họng hay viêm họng trong suốt thời gian bệnh. Đây là triệu chứng đầu tiên của các cơn cúm.

Đau tai

Đau tai là một biến chứng thường gặp của bệnh cảm cúm, đặc biệt là ở trẻ em. Khi chảy nước mũi, người bệnh có thể cảm thấy tai bị nghẽn. Điều này là do sự tắc nghẽn của ống Eustach, ống nối tai giữa với mặt sau của khoang mũi. Bình thường, tai giữa là một khoang chứa không khí.

Hen suyễn

Cơn hen có thể xảy ra bởi viêm nhiễm virus đường hô hấp. Hầu hết người bị hen suyễn học cách bắt đầu dùng hoặc tăng liều thuốc của họ để ngăn chặn cơn hen xảy ra. Tuy nhiên, nếu biện pháp này không hiệu quả, cần điều trị chính thức.

2. Xây dựng công thức chung cắt liều thuốc cảm cúm

Bản thân tôi là một dược sĩ đại học, được đạo tạo tại một trong những ngôi trường hàng đầu trong ngành dược. Tuy vậy, lúc vừa mới bước vào nhà thuốc cũng rất hoang mang và không biết phải bắt đầu từ đâu. Đó là lý do tôi muốn làm về chuỗi series kinh nghệm cắt liều thuốc này.

Để nắm vững được cách cắt liều thuốc cảm cúm hay bệnh lý nào thì bạn cũng nên nhớ nguyên tắc chung là loại bỏ nguyên nhân và khắc phục triệu chứng. Có một bộ phận dược sĩ hiện nay chỉ học thuộc công thức và rap theo cho mọi trường hợp. Điều này thực sự đáng buồn cho ngành dược và cả bệnh nhân. Hy vọng anh, chị dược sĩ hãy nắm chắc kiến thức rồi mới tiến hành điều trị cho bệnh nhân.

Công thức chung cắt liều thuốc cảm cúm

Trước khi đi vào cắt liều thuốc cảm cúm thì dược sĩ phải biết chắc chắn các thuốc mà bệnh nhân đang sử dụng. Tránh các tương tác thuốc và sử dụng các thuốc không mang lại hiệu quả. Trong hầu hết các trường hợp thì điều trị cúm bằng các thuốc không kê đơn. Nếu cảm thấy không hiệu quả thì nên đến thăm khám bác sĩ sau 2 tuần.

Điều trị: Chủ yếu là nghỉ ngơi và điều trị triệu trứng: Sổ mũi, hắt hơi, chảy nước mũi, thường sẽ kèm đau họng, có thể ho và sốt.

Đơn thuốc tham khảo

1. Paracetamol 325mg x 2 lần/ngày.

Trẻ em 160mg x 2 lần/ngày.

Paracetamol 325mg x 2 lần/ngày
Paracetamol 325mg x 2 lần/ngày

Một số sản phẩm thông dụng:

2. Fexofenadine 60mg x 2 lần/ngày (≤180mg/ngày).

Nếu trẻ em thì dùng chlorpheniramine 1⁄2 viên x 2 lần/ngày.

Fexofenadine 60mg x 2 lần/ngày (≤180mg/ngày)
Fexofenadine 60mg x 2 lần/ngày (≤180mg/ngày)

Một số sản phẩm thông dụng: 

3. Acetylcystein 200mg 1-2 viên x 2-3 lần/ngày nếu có đờm.

Một số sản phẩm thông dụng: Thuốc Gargalex US Pharma

4. Vitamin C – bổ sung vitamin bằng thực phẩm tốt hơn là dùng thuốc.

Một số sản phẩm thông dụng: Vitamin C Stella 1g

Chú ý giữ ấm cơ thể, nghỉ ngơi, vận động nhẹ thể lực. Có thể dùng kháng sinh phòng bội nhiễm vi khuẩn.

Lưu ý trong cắt liều thuốc cảm cúm

  • Có thể sử dụng thuốc dạng khí dung (dạng hít) để thông mũi, đặc biệt tốt nếu kèm thêm ho.
  • Thuốc xịt mũi phù hợp với người lớn và cả trẻ em trên 6 tuổi. Bởi vì các giọt nhỏ trong sương phun tạo một diện tích bề mặt lớn.
  • Trong trường hợp trẻ sơ sinh hay trẻ dưới 6 tuổi thì nên dùng nước muối sinh lý dạng nhỏ hay dạng xịt.
  • Ba sản phẩm thuốc kháng virus được cấp phép sử dụng là: amantadine, oseltamivir và zanamivir.
  • Khẩu trang y tế có thể được sử dụng nhưng không khuyến khích.
  • Một biến chứng nghiêm trọng của bệnh cúm viêm phổi và điều này có thể trực tiếp do virus cúm hoặc do vi khuẩn thứ cấp bội nhiễm.

3. Kiến thức cắt liều thuốc cảm cúm chuyên sâu

Các thuốc OTC trị ho và cảm lạnh không nên dùng cho trẻ em dưới 6 tuổi.

  • Thuốc giảm ho: dextromethorphan và pholcodine
  • Thuốc long đờm: guaifenesin và ipecacuanha
  • Thuốc thông mũi: ephedrine, oxymetazolin, phenylephrine, pseudoephedrine và xylometazoline
  • Thuốc kháng histamine: brompheniramine, Chlorpheniramine, diphenhydramine,doxylamine, promethazine và triprolidine

Thuốc cường giao cảm

Cắt liều thuốc cảm cúm – Thuốc cường giao cảm: Pseudoephedrine có thể có hiệu quả trong việc giảm nghẹt mũi. Các tác dụng chống sung huyết của các sản phẩm dùng tại chỗ có chứa xylometazoline hoặc oxymetazolin dài hơn (lên đến 6 h) so với một số thuốc khác như ephedrine. Dược sĩ có thể đưa ra lời khuyên hữu ích về cách dùng đúng các thuốc nhỏ mũi và thuốc xịt

Thuốc kháng histamine

Thuốc kháng histamin làm giảm một số triệu chứng của cảm lạnh về mặt lý thuyết như: chảy nước mũi và hắt hơi. Các hiệu ứng này là do tác động kháng cholinergic của thuốc kháng histamine.

Kẽm

Cắt liều thuốc cảm cúm – Hai tổng quan hệ thống đã cho thấy bằng chứng hạn chế về việc dùng viên ngậm kẽm gluconate hay acetate trong việc làm giảm các triệu chứng kéo dài trong 7 ngày so với giả dược.

Echinacea

Cắt liều thuốc cảm cúm – Một tổng quan hệ thống các thử nghiệm đã chỉ ra rằng một số chế phẩm chiết xuất từ thực vật họ Cúc (echinacea) có thể tốt hơn so với giả dược hoặc không dùng gì cả trong việc phòng ngừa và điều trị cảm lạnh.

Vitamin C

Sử dụng vitamin C liều cao (trên 1 g/ngày) giúp tăng sức đều kháng và giảm thời gian bị bệnh khoảng 8%

Thuốc ho

Chế phẩm cho bệnh viêm họng

4. Tình huống thực tế trong cắt liều thuốc cảm cúm

Cắt liều thuốc cảm cúm – Tình huống cảm cúm trong thực hành lâm sàng mình đã gặp và đã điều trị thành công. Trong phần này mình xin phép được trình bày theo phong cách trao đổi. Nếu có bất kì thắc mắc hay quan điểm khác. Anh chị có thể để lại phần bình luận và chúng ta cùng hoàn thiện chuỗi bài viết này.

Tình huống thực tế 1 trong cắt liều thuốc cảm cúm

Một vị khách quen của nhà thuốc hôm nay ghé quầy để xin tư vấn cho chồng của bà. Hiện chú đang bị cảm và có hiện tượng trở nặng với các triệu chứng như: đau họng, nghẹt mũi. Mặc dù cô có kể là cô chỉ nhìn thấy cổ chú đỏ nhẹ nhưng chú lại than cổ họng mình rất đau.

Chú bắt đầu xuất hiện các triệu chứng kể từ hôm qua nhưng không sốt. Chú có than rằng mình cảm thấy nhức đầu nhưng không đau tai. Chú có dùng một số thuốc điều trị huyết áp nhưng cô không thể nhớ là thuốc nào. Cô có hỏi có nên dùng C sủi không vì nhiều người bảo là nó tốt.

Quan điểm của mình (Dược sĩ đại học)

Cắt liều thuốc cảm cúm – Nhìn chung, các triệu chứng khá đơn giản và là dấu hiệu của một cơn cúm nhẹ. Điều đang quan tâm ở đây là chú bị nghẹt mũi và viêm họng. Tôi đã cho chú uống NSAIDs để giảm đau, hạ sốt và điều trị viêm họng. Ngoài ra, tôi tư vấn thêm 1 chai xịt mũi giúp thông mũi. Hãy giúp chú bình tĩnh và nói rằng chú có thể khỏi hoàn toàn vào tuần sau.

Trong việc có nên dùng C sủi hay không thì tôi tùy vào kinh tế của cô. Cô có điều kiện và khá thoải mái trong chi tiêu nên tôi tư vấn cho cô dùng beroca. Và khuyên dùng nước cam tốt hơn C sủi nhưng cô vẫn quyết định mua.

Về tiêm chủng phòng ngừa cùm thì chúy thuộc đối tượng cần phải tiêm chủng

Quan điểm của bác sĩ (Chị gái mình ^^)

Cắt liều thuốc cảm cúm – Những lời khuyên trên của dược sĩ là hoàn toàn hợp lý. Một số thuốc giảm đau đơn giản thông dụng như: paracetamol, ibuprofen,… Sự phát triển của bệnh lý viêm xoang trong giai đoạn này là một bệnh nhiễm trùng nhưng khó xảy ra.

Tình huống thực tế 2 trong cắt liều thuốc cảm cúm

Cắt liều thuốc cảm cúm – Một ông đi vào hiệu thuốc để mua thuốc cho vợ. Ông muốn mua thuốc nào không chứa đường vì bà nhà đang bị tiểu đường. Ba ấy thường xuyên ho nhiều vào ban đêm. Các triệu chứng xuất hiện từ 5 ngày trước khi thức dậy. Bà cảm thấy đau đầu và cảm giác ớn lạnh, kèm theo ho và sốt vào buổi tối.

Hiện tại, thân nhiệt bà đang tăng dần, mệt mỏi và không thể bước xuống giường. Bà đang dùng metformin và glipizide trị bệnh ĐTD và khi kiểm tra đường máu thì chỉ số từ 8 đến 11 chỉ cao hơn bình thường một chút. Ông cho biết rằng năm sau bà ấy sẽ tròn 70 tuổi.

Quan điểm của mình (Dược sĩ đại học)

Cắt liều thuốc cảm cúm – Theo thông tin ông cung cấp thì tôi đoán rằng bà ấy đang bị cúm. Tôi khuyên ông nên đưa ba đến trung tâm y tế để thăm khám.

Quan điểm của bác sĩ (Chị gái mình ^^)

Cắt liều thuốc cảm cúm – Bà ấy đang gặp phải tình trạng nhiễm trùng này là cúm. Độ tuổi của bà thuộc nhóm nguy cơ cao gặp phải biến chứng. Vì vậy, lời khuyên nên đến thăm khám bác sĩ là hợp lý. Hầu hết cúm thường sẽ tự khỏi sau 1 tuần bị ốm. Các biến chứng bao gồm: viêm tai giữa cấp, viêm phổi vi khuẩn, viêm xoang do vi khuẩn và viêm phổi do virus và suy hô hấp.

Trên đây là những kiến thức về cắt liều thuốc cảm cúm mà Phòng khám Bác sĩ Dung cung cấp. Các bạn có thể thăm khám trực tiếp tại Quảng Bình thông qua địa chỉ

  • Trụ sở chính: Thôn Vĩnh Phú Quảng Hòa TX Ba Đồn
  • Hoặc đặt lịch thông qua số điện thoại: 084.502.9815.

Để lại bình luận và đánh giá bài viết giúp mình nhé! Cảm ơn nhiều.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *